Fe Dergi: Feminist Eleştiri 7 Sayı 1, 2016 Ankara Üniversitesi KASAUM'un hakemli dergisidir. ISSN 1309-128X




On beşinci sayımızda dört dosya ile karşınızdayız.


İlk ve en büyük dosyamız toplumsal cinsiyet coğrafyaları başlığını taşıyor ve bu dosyayı, feminist coğrafya açısından önemli eserler vermiş, 11 Mart 2016 tarihinde kaybettiğimiz Doreen Massey’nin (1944-2016) anısına ithaf etmek istiyoruz. Bu kapsamda, Derya Acuner, kenti kadınların hem kolektif hem de tikel deneyimleri ile beraber okumayı önermekte, korku, küreselleşme, ve özelleştirme süreçlerine toplumsal cinsiyet perspetifiyle bakmakta. Kentte kadınların deneyimleri Gülmelek Doğanay’ın makalesi ile biraz daha derinleşerek, Trabzon’un dağlık bölgesi, Çaykara’daki kadın deneyimlerine, kadınların toplumsal hafızalarına bakış atıyor ve kadınların, eril resmi tarih ile mücadelelerini açığa çıkarıyor. Feminsit coğrafyalar, kadınların hem zamansal hem de mekansal deneyimlerini ve bu deneyimleri oluşturma-sürdürme süreçlerini barındırdıkları için çeşitlilerdir. Ebru İnal ile Nüket Paksoy Erbaydar, bu çok çeşitli coğrafyaları, Ulusal Deprem Stratejisi ve Eylem Planı’nı toplumsal cinsiyeti eklemleme açısından inceleyerek göstermekteler. Öte yandan, Fatma Özlem Tezcek ve Özlem Polat’ın “Ev-içinde Fabrika’nın İŞçileri” makalesi ile Hasan Aslan’ın kaleme aldığı, “Ev-Eksenli Çalışan Kadınların Sosyal ve Ekonomik Hayatlarına İlişkin Bir Saha Araştırması: Denizli İli Örneği” makaleleri kadınların emek coğrafyalarına feminist müdaheleler sunmaktadır. Emel Coşkun, göç rejimi içerisinde Ugandalı göçmen kadınların deneyimlerine odaklanırken, son olarak Nüket Örnek Büken, Murathan Mungan’ın Kadından Kentler kitabının feminist bir değerlendirmesini bulacaksınız. Bu yazılar coğrafyanın cebrinin katmanlarını kent, dağ, göç, sınıf ve toplumsal cinsiyet üzerinden inceliyorlar. Doğululuk, Asyalılık, Afrikalılık da önemli faktörler. Bazen aynı cebir umulmadık coğrafyalarda ortaya çıkıyor: Orlando saldırılarına ve İstanbul onur haftası yürüyüşüne süregiden tehditlere mukabil: aşk,aşk hürriyet uzak olsun nefret diyoruz.



Kadın hareketini ele aldığımız ikinci dosyamızda ilk olarak, Ümüt Akagündüz, II.Meşrutiyet yıllarında kadın hareketinin genel bir değerlendimesini yaptıktan sonra, Şukufe Nihal’in hayat hikayesini ve kaleme aldığı,Bugünün Genç Kadınına” adlı makalesinin transkripsiyonunu paylaşıyor. Sultan Yavuz Özinanır, Kadına Şiddete Karşı Müslümanlar İnsiyatifi faaliyetlerine hem örgüt içerisinden hem de bu faaliyetlere seküler, feminist çevrelerin tepkilerini değerlendirerek göz atıyor.


Üçüncü dosyamızın konusu meslek ve cinsiyet. İlk makale İdil Safiye Soyseçkin’e ait. Soyseçkin çalışmasında orta sınıf çalışan anne kadınların iş ve aile yaşamı arasında kurdukları dengelere feminist müdahelelerde bulunuyor. Temmuz Gönç ise, hemşirelik öğrencilerinin meslekleri açısından toplumsal cinsiyetle ilişkilenme biçimlerine göz gezdiriyor.


İdeoloji, Mağdurlar, Failler on beşinci sayımızın son dosya konusu. Bu dosya kapsamında, Alparslan Nas, Türkiye’deki kamu spotlarını toplumsal cinsiyet analizine tabi tutarken, Fatih Keskin nasyonal sosyalizmde kadın deneyimlerine dair yine kadın araştırmacılar tarafından üretilen güncel tezleri ve yaklaşımları tartışmaya açarak bizi varolan bilgimizi yeniden değerlendirmeye çağırıyor.




Toplumsal cinsiyet coğrafyaları

Canavarlaş(tırıl)an kent sokakları: kadının kent deneyimi üzerine bir değerlendirme / Monsterized city streets: thoughts on women’s urban experience

Derya Acuner_______________________1


Unutma ve anımsama arasında geçmişin eril inşası: Çaykara’da kadın olmak ve geçmişin reddi / The masculine construction of the past between forgetting and remembering: Being a woman in Çaykara and the rejection of the past

Gülmelek Doğanay_______________________15


2012-2023 Ulusal Deprem Stratejisi ve Eylem Planı’nın toplumsal cinsiyet bakış açısı ile incelenmesi / Analysing National Earthquake Strategy and Action Plan 2012-2023 (NESAP) with a gender perspective

Ebru İnal ve Nüket Paksoy Erbaydar_______________________34


Ev-içindeki fabrikanın işçileri / The workers of the factory home

Fatma Özlem Tezcek ve Özlem Polat_______________________50


Ev-eksenli çalışan kadınların sosyal ve ekonomik hayatlarına ilişkin bir saha araştırması: Denizli ili örneği / A field study on the social and economic lives of home-based working women: The example of Denizli

Hasan Aslan_______________________68



Türkiye'nin göç rejiminde toplumsal cinsiyet faktörü: Ugandalı göçmen kadınlar örneği / Gender factor in Turkey’s migration regime: A case of Ugandan migrant women

Emel Coşkun_______________________91


Kadınlar, Kentler-Kadınlar, Kentler ve Murathan Mungan…/ "Cities of Women", "Women, Cities and Murathan Mungan"

Nüket Örnek Büken_______________________105



Kadın hareketi


II. Meşrutiyet döneminde kadın hareketi ve Şukufe Nihal’in Bugünün genç kadınına adlı yazısı / Women’s movement in the Second Constitutional monarchy and an article by Şukufe Nihal: On Today’s young women

Ümüt Akagündüz_____________________111


Kadın perspektifli bir İslami yorumlama biçimi olarak Kadına Şiddete Karşı Müslümanlar İnsiyatifi / Muslims Against Violence Towards Women as an interpretation of Islam from women's perspective

Sultan Yavuz Özinanır_______________________118


Meslek ve Cinsiyet

Balance between work and family life: Middle class working mothers in Turkey / İş ve aile yaşamı dengesi: Türkiye'de çalışan orta sınıf anneler

İdil Safiye Soyseçkin_______________________131


Hemşireliğin geleceği mesleğin cinsiyetsizleşmesini vadediyor mu? Erkek ve kadın hemşirelik öğrencilerinin meslek ve toplumsal cinsiyeti ilişkilendirme eğilimlerinin sosyolojik analizi / Does the future of nursing promise a degenderizing of the occupation?: A sociological analysis of male and female nursing students’ tendencies to relate occupations to gender

Temmuz Gönç_______________________144



İdeoloji, Mağdurlar, Failler

Kadının ailevileştirilmesi: Türkiye’de kamu spotlarında toplumsal cinsiyet ideolojisi / Familialization of women: Gender ideology in Turkey’s public service advertisements

Alparslan Nas_______________________168


Nasyonal sosyalizm’de kadın: Mağdurluk ile faillik arasında tarihsel bir tartışma / Women in national socialism: A historical argument between victimization and perpetration

Fatih Keskin_______________________183